PCM-koeleenheid in serverruimte met rijden knipperende rack-servers, blauwe en zilveren tinten met amberkleurige indicatielampjes.

Hoe verlaag je de energiekosten van koeling in een MER-ruimte?

Debbie Meijer ·

De energiekosten van koeling in een MER-ruimte verlaag je het meest effectief door over te stappen op een koelsysteem dat geen gebruikmaakt van compressoren of synthetische koudemiddelen. PCM-koeling (Phase Change Materials) is daarvoor een bewezen alternatief dat gemiddeld meer dan 90% minder elektrisch vermogen verbruikt dan conventionele koelapparatuur. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over koelkosten, slimme alternatieven en fiscale voordelen voor technische ruimtes.

Hoeveel energie verbruikt koeling in een MER-ruimte gemiddeld?

Koeling is doorgaans de grootste energieverbruiker in een MER-ruimte. Traditionele koelsystemen voor serverruimtes en technische ruimtes draaien continu op hoog elektrisch vermogen, omdat ze warmte actief moeten afvoeren via compressoren en koudemiddelen. In de praktijk kan koeling tot 40% of meer van het totale energieverbruik van een technische ruimte uitmaken.

Hoe meer apparatuur er in de ruimte staat en hoe hoger de warmteproductie, hoe zwaarder het koelsysteem moet werken. Dat merk je direct op de energierekening. Zeker bij oudere installaties die niet zijn afgestemd op de huidige warmtebelasting, loopt het verbruik onnodig op. Wie verantwoordelijk is voor het beheer van een MER-, SER-, UPS- of MCC-ruimte, herkent dit patroon vrijwel altijd.

Tot 90% besparen op koeling?

Ontdek in een vrijblijvend gesprek wat PCM-koeling voor uw serverruimte of datacenter kan betekenen.

Neem contact op

Wat zijn de grootste oorzaken van hoge koelkosten in een MER-ruimte?

De hoge koelkosten in een MER-ruimte komen doorgaans voort uit een combinatie van verouderde technologie, een verkeerde dimensionering en een inefficiënte bedrijfsvoering. Elk van deze factoren drijft het energieverbruik omhoog, ook als de ruimte zelf niet groter of drukker wordt.

De meest voorkomende oorzaken zijn:

  • Verouderde koelinstallaties die zijn ontworpen voor een andere warmtebelasting dan de huidige situatie vereist
  • Compressorgestuurde systemen die continu op vol vermogen draaien, ook bij lage warmteproductie
  • Gebrek aan redundantie, waardoor systemen extra zwaar worden belast als back-up voor mogelijke uitval
  • Slechte luchtstroombeheersing, waarbij warme en koude lucht zich mengen en het koelsysteem harder moet werken
  • Geen koppeling met een UPS, waardoor het systeem bij stroomuitval volledig uitvalt en daarna opnieuw op vol vermogen moet opstarten

Wie hulp zoekt bij de koeling van een serverruimte, doet er goed aan deze factoren eerst in kaart te brengen. Vaak zit de grootste winst niet in een grotere installatie, maar in een slimmere aanpak van het bestaande systeem of een overstap naar een fundamenteel andere technologie.

Hoe werkt PCM-koeling als alternatief voor traditionele koelapparatuur?

PCM-koeling werkt op basis van Phase Change Materials: stoffen die bij een vaste temperatuur van fase wisselen, van vast naar vloeibaar of omgekeerd. Bij die faseovergang nemen ze grote hoeveelheden thermische energie op of geven ze die af, zonder dat daarvoor elektrisch vermogen nodig is voor een compressor. Het systeem functioneert als een intelligente thermische batterij.

In de praktijk werkt het als volgt: de PCM-panelen, gemaakt van niet-giftige en milieuvriendelijke zouthydraten, zijn geïntegreerd in een zelfstandige kast, de PCM Power Unit. Ventilatoren zorgen voor luchtcirculatie langs de panelen. De warmte uit de ruimte wordt opgenomen door het PCM-materiaal, dat vervolgens langzaam van fase wisselt. Wanneer de temperatuur daalt, geeft het materiaal de opgeslagen warmte weer af. Dit proces verloopt volledig automatisch, aangestuurd door algoritmes die de thermische toestand continu analyseren.

Omdat er geen compressor in het spel is, is het elektrisch aansluitvermogen minimaal. De units kunnen direct worden aangesloten op een UPS-systeem, zodat de koeling ook bij stroomuitval zonder onderbreking doorwerkt. Dat is een belangrijk voordeel voor omgevingen waar continuïteit van koeling bedrijfskritisch is.

Wat is het verschil tussen PCM-koeling en traditionele koelapparatuur?

Het fundamentele verschil zit in het werkingsprincipe. Traditionele koelsystemen gebruiken een compressor en synthetische koudemiddelen om warmte actief af te voeren. PCM-koeling slaat warmte thermisch op in materiaalpanelen en geeft die gecontroleerd af, zonder compressor, zonder koudemiddelen en zonder waterverbruik.

De praktische verschillen zijn aanzienlijk:

  1. Energieverbruik: PCM-koeling verbruikt gemiddeld meer dan 90% minder elektrisch vermogen dan een conventioneel systeem van vergelijkbare capaciteit
  2. Onderhoud: Omdat er naast de ventilatoren geen bewegende delen zijn, is het systeem nagenoeg onderhoudsvrij. Een eerste inspectiebeurt voor de ventilatoren is pas nodig na minimaal 50.000 vollastdraaiuren
  3. Levensduur: De PCM-panelen hebben een technische levensduur van minimaal 40 jaar, het systeem als geheel gaat minimaal 25 jaar mee
  4. Milieu-impact: Er worden geen synthetische koudemiddelen gebruikt, wat de ecologische voetafdruk van de installatie sterk verkleint
  5. Betrouwbaarheid bij stroomuitval: Directe aansluiting op een UPS is mogelijk, en via een master-slavekoppeling blijven overige units operationeel als één unit uitvalt

Voor organisaties die zoeken naar de juiste koeling voor een serverruimte of datacenter, biedt dit vergelijkingsperspectief een heldere basis om een weloverwogen keuze te maken.

Welke fiscale voordelen gelden voor energiezuinige koeling in technische ruimtes?

Organisaties die investeren in energiezuinige koeloplossingen voor technische ruimtes zoals MER-, SER-, UPS- of MCC-ruimtes kunnen in aanmerking komen voor de Energie-investeringsaftrek (EIA). Dit is een fiscale regeling van de Nederlandse overheid waarmee een deel van de investeringskosten fiscaal aftrekbaar is van de winst.

PCM-koeling is door de Nederlandse overheid erkend als officiële energiebesparende maatregel, wat betekent dat investeringen in deze technologie in aanmerking komen voor de EIA. Dat heeft een direct effect op de terugverdientijd: de netto investering ligt lager, en de jaarlijkse besparing op energiekosten versnelt de terugverdienperiode verder. In de praktijk kan de terugverdientijd uitkomen op minder dan vijf jaar, afhankelijk van de omvang van de installatie en het huidige energieverbruik.

Het is verstandig om de EIA-aanvraag tijdig in te dienen, bij voorkeur vóór de investeringsbeslissing definitief is. Een fiscalist of energieadviseur kan hierbij ondersteunen. Wie de juiste koeling voor een datacenter of serverruimte wil kiezen, doet er goed aan dit fiscale voordeel mee te wegen in de totale businesscase.

Wanneer is het slim om over te stappen op een energiezuiniger koelsysteem?

Het is slim om over te stappen op een energiezuiniger koelsysteem zodra het huidige systeem ouder is dan tien jaar, regelmatig onderhoud vereist of niet meer aansluit op de actuele warmtebelasting van de ruimte. Ook wanneer u de koeling van een serverruimte wilt uitbreiden of vervangen, is dat het ideale moment om de overstap te overwegen.

Andere signalen dat een overstap zinvol is:

  • De energierekening voor koeling stijgt jaar op jaar zonder dat de ruimte groter of drukker is geworden
  • Het systeem draait op volle capaciteit en biedt weinig ruimte voor uitbreiding
  • Er zijn storingen of uitvalrisico’s die de continuïteit van bedrijfskritische processen bedreigen
  • Uw organisatie heeft duurzaamheidsdoelen gesteld en zoekt concrete maatregelen om het energieverbruik te verlagen
  • U wilt gebruikmaken van de EIA-regeling, die een tijdige investering fiscaal aantrekkelijk maakt

Een overstap hoeft niet gepaard te gaan met grote verbouwingen. Modulaire PCM-systemen kunnen worden ingepast in bestaande infrastructuren, wat de transitie praktisch en behapbaar maakt.

Hoe Duraflow helpt met energiezuinige koeling in uw MER-ruimte

Wij ontwikkelen en leveren PCM Power Units die specifiek zijn ontworpen voor bedrijfskritische omgevingen zoals MER-, SER-, UPS-, HVK- en MCC-ruimtes. Onze aanpak is altijd maatwerk: we stemmen de koelcapaciteit af op de specifieke warmtebelasting van uw ruimte, zodat u nooit betaalt voor overcapaciteit.

Wat onze oplossing concreet biedt:

  • Gemiddeld meer dan 90% energiebesparing ten opzichte van conventionele koelinstallaties
  • Geen compressoren, geen synthetische koudemiddelen, uitsluitend ventilatoren voor luchtcirculatie
  • Directe aansluiting op uw UPS-systeem voor ononderbroken koeling bij stroomuitval
  • Modulair en schaalbaar, ook inpasbaar in bestaande infrastructuren zonder grote aanpassingen
  • PCM-panelen met een productgarantie van 25 jaar en een technische levensduur van minimaal 40 jaar
  • Erkend door de Nederlandse overheid, waardoor u in aanmerking kunt komen voor de EIA-regeling

Wilt u weten wat PCM-koeling kan betekenen voor uw specifieke situatie? Neem contact met ons op en we denken graag vrijblijvend met u mee.

Veelgestelde vragen

Is PCM-koeling ook geschikt voor kleinere MER-ruimtes met een beperkte warmtebelasting?

Ja, PCM-koeling is juist ook zeer geschikt voor kleinere technische ruimtes. Omdat het systeem modulair is opgebouwd, kan de koelcapaciteit nauwkeurig worden afgestemd op de werkelijke warmtebelasting van uw specifieke ruimte. U betaalt dus niet voor onnodige overcapaciteit, en zelfs bij een lage warmteproductie werkt het systeem efficiënt en betrouwbaar.

Wat gebeurt er met de koeling als de PCM-panelen volledig zijn 'opgeladen' met warmte?

Wanneer de PCM-panelen hun maximale thermische capaciteit hebben bereikt, neemt de temperatuur in de ruimte geleidelijk toe. De algoritmes die het systeem aansturen, monitoren de thermische toestand continu en kunnen tijdig signaleren dat aanvullende maatregelen nodig zijn. In de praktijk wordt het systeem zo gedimensioneerd dat de piekbelasting van de ruimte ruimschoots binnen de capaciteit van de geïnstalleerde units valt, zodat dit scenario zich niet voordoet.

Kan ik PCM-koeling combineren met mijn bestaande conventionele koelinstallatie?

Ja, een hybride opstelling is mogelijk. PCM-koeling kan worden ingezet als primair systeem of als aanvulling op een bestaande installatie, bijvoorbeeld als back-up of om piekbelastingen op te vangen. Dit maakt een gefaseerde overgang haalbaar: u hoeft niet direct uw volledige bestaande infrastructuur te vervangen, maar kunt stapsgewijs overstappen en de energiebesparing direct voelen.

Hoeveel onderhoud vraagt een PCM Power Unit in de praktijk en wat zijn de bijbehorende kosten?

PCM-koeling is nagenoeg onderhoudsvrij doordat er naast de ventilatoren geen bewegende delen aanwezig zijn. De eerste inspectiebeurt voor de ventilatoren is pas vereist na minimaal 50.000 vollastdraaiuren. Dit staat in schril contrast met traditionele compressorgestuurde systemen, die periodiek onderhoud vereisen aan compressoren, koudemiddelcircuits en filters. De lagere onderhoudskosten dragen daarmee direct bij aan een kortere terugverdientijd.

Hoe vraag ik de EIA-regeling aan voor een investering in PCM-koeling en waar moet ik op letten?

De EIA-aanvraag dient te worden ingediend bij het RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) binnen drie maanden na het aangaan van de investeringsverplichting, dus bij voorkeur vóórdat de opdracht definitief wordt geplaatst. Het is aan te raden om een fiscalist of energieadviseur in te schakelen die bekend is met de EIA-systematiek. Omdat PCM-koeling officieel is erkend als energiebesparende maatregel door de Nederlandse overheid, voldoet de investering aan de voorwaarden voor de regeling.

Wat zijn veelgemaakte fouten bij de keuze van een nieuw koelsysteem voor een MER-ruimte?

Een veelgemaakte fout is het dimensioneren van het koelsysteem op de maximale theoretische warmtebelasting in plaats van de werkelijke gemiddelde belasting, wat leidt tot structurele overcapaciteit en onnodig hoog energieverbruik. Een andere veelvoorkomende fout is het negeren van luchtstroombeheer: zonder goede scheiding van warme en koude luchtstromen werkt elk koelsysteem inefficiënter. Tot slot wordt de aansluiting op een UPS-systeem regelmatig over het hoofd gezien, terwijl continuïteit van koeling bij stroomuitval in bedrijfskritische ruimtes essentieel is.

Hoe lang duurt de installatie van een PCM Power Unit en veroorzaakt dit downtime in mijn MER-ruimte?

Omdat PCM Power Units modulair en zelfstandig zijn opgebouwd, verloopt de installatie doorgaans snel en met minimale verstoring van de bestaande bedrijfsvoering. De units vereisen geen ingrijpende bouwkundige aanpassingen en kunnen in de meeste gevallen worden ingepast in de bestaande infrastructuur. De exacte installatieduur is afhankelijk van de omvang en configuratie van uw ruimte; Duraflow brengt dit vooraf nauwkeurig in kaart zodat u weet waar u aan toe bent.

Gerelateerde artikelen