Ja, het is mogelijk om verschillende zones in een grote ruimte apart te koelen. Door meerdere PCM Power Units strategisch te plaatsen, kunt u elke zone voorzien van een eigen, onafhankelijk geregeld klimaat. Dit is met name relevant voor organisaties met technische ruimtes waar de warmteproductie sterk verschilt per locatie, zoals serverruimtes, MCC-ruimtes of UPS-opstelplaatsen. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over zonekoeling in grote ruimtes.
Hoe werkt het koelen van afzonderlijke zones in één ruimte?
Afzonderlijke zones in één ruimte koelt u door per zone een eigen koelunit te plaatsen die onafhankelijk van de andere units werkt. Elke unit regelt de temperatuur en luchtvochtigheid in zijn directe omgeving, zonder dat de gehele ruimte als één geheel hoeft te worden behandeld. Dit geeft u volledige controle per zone, ook als de warmtebelasting per zone sterk verschilt.
In de praktijk betekent dit dat een zone met een hoge warmteproductie, zoals een rack met intensieve IT-apparatuur, een hogere koelcapaciteit krijgt toegewezen dan een aangrenzende zone met minder apparatuur. De units werken zelfstandig en kunnen via een master-slavekoppeling met elkaar communiceren, zodat de beschikbaarheid gewaarborgd blijft als één unit tijdelijk uitvalt. Luchtcirculatie vindt plaats via ventilatoren, zonder compressoren of koudemiddelen, waardoor het systeem stil en energiezuinig werkt.
Welke ruimtes zijn geschikt voor zonekoeling met PCM?
Zonekoeling met PCM is bij uitstek geschikt voor technische bedrijfsruimtes waar de warmteproductie ongelijkmatig verdeeld is en betrouwbare klimaatbeheersing essentieel is. Denk aan serverruimtes (MER), SER-ruimtes, UPS-ruimtes, HVK-ruimtes en MCC-ruimtes. In al deze omgevingen is een stabiele temperatuur geen luxe, maar een operationele noodzaak.
Wat deze ruimtes gemeen hebben, is dat apparatuur continu warmte produceert en dat uitval of oververhitting direct gevolgen heeft voor bedrijfskritische processen. Zonekoeling is ook toepasbaar in grotere datacenterhallen waar verschillende serverrijen of racks een eigen thermisch profiel hebben. Door per zone een afzonderlijke unit in te zetten, voorkomt u dat een warmtepiek in één deel van de ruimte het klimaat elders beïnvloedt.
Hoe verschilt PCM-zonekoeling van traditionele koeling?
PCM-zonekoeling verschilt fundamenteel van traditionele koeling doordat er geen compressoren, synthetische koudemiddelen of chillers aan te pas komen. Waar traditionele koelsystemen een centrale installatie gebruiken die de gehele ruimte bedient, plaatst u bij PCM-zonekoeling modulaire units precies daar waar koeling nodig is. Dit levert een veel lager energieverbruik op en geeft u meer flexibiliteit in de inrichting van uw ruimte.
Een traditioneel koelsysteem koelt doorgaans de volledige ruimte op één ingestelde temperatuur, ongeacht waar de warmtebronnen zich bevinden. Dit leidt tot energieverspilling in zones waar weinig warmte wordt geproduceerd. PCM-zonekoeling lost dit op door thermische energie lokaal op te slaan in Phase Change Materials, stoffen die bij een vaste temperatuur van fase wisselen en daarbij grote hoeveelheden warmte opnemen of afgeven. Het systeem functioneert als een intelligente thermische batterij die automatisch reageert op de actuele warmtebelasting per zone.
Bijkomend voordeel is dat PCM-units direct op een UPS-systeem kunnen worden aangesloten. Daarmee blijft de koeling in elke zone gegarandeerd, ook bij een stroomstoring. Dat is een wezenlijk verschil met veel traditionele installaties, waarbij een stroomuitval direct leidt tot uitval van de koeling.
Hoeveel PCM Power Units zijn nodig voor meerdere zones?
Het benodigde aantal PCM Power Units hangt af van de warmtebelasting per zone, de afmetingen van de ruimte en de gewenste redundantie. Als vuistregel geldt: u berekent per zone het opgestelde elektrische vermogen van de apparatuur en vertaalt dat naar de benodigde koelcapaciteit. Standaard units zijn beschikbaar in vermogens van 3 kW en 6 kW, en kunnen modulair worden gecombineerd voor hogere capaciteiten.
Voor grotere toepassingen, zoals datacenterhallen met hoge rekdichtheid of AI-workloads, bieden wij volledig maatwerk PCM-luchtbehandelingsunits aan. Zo is de eerste 120 kW PCM-koelinstallatie ter wereld specifiek ontwikkeld voor de koeling van bedrijfskritische IT-applicaties in high-density omgevingen. Dit illustreert dat het systeem schaalbaar is van een kleine UPS-ruimte tot een grootschalige datacenteromgeving.
Bij de dimensionering houdt u rekening met de volgende factoren:
- Het totale opgestelde vermogen aan apparatuur per zone (in kW)
- De aanvoerluchttemperatuur, bij voorkeur maximaal 27 tot 28 graden Celsius
- De benodigde luchtcapaciteit, doorgaans 2.600 tot 3.000 m³/h per 6 kW-unit
- De gewenste redundantie, zodat uitval van één unit geen risico vormt voor de zone
- De fysieke plaatsingsmogelijkheden binnen de ruimte
Een adviseur beoordeelt vooraf de specifieke situatie per zone en bepaalt het optimale aantal en type units. De installateur stemt vervolgens de luchttechnische voorzieningen, zoals regelkleppen en terugslagkleppen, af op de gekozen configuratie.
Kan ik PCM-zonekoeling combineren met een bestaand koelsysteem?
Ja, PCM-zonekoeling kan in veel gevallen worden gecombineerd met een bestaand koelsysteem. De modulaire opzet maakt het mogelijk om PCM-units toe te voegen aan ruimtes waar al een koelinstallatie aanwezig is, zonder dat u de bestaande infrastructuur volledig hoeft te vervangen. Dit maakt een gefaseerde transitie mogelijk.
Bij een dergelijke combinatie zijn wel een aantal technische aandachtspunten van belang:
- Afstemming van bedrijfstijden: het bestaande systeem en de PCM-units moeten op elkaar worden afgestemd om conflicterende koelstrategieën te voorkomen.
- Regeltechnische koppeling: via Modbus kunnen de PCM-units worden aangesloten op een gebouwbeheersysteem voor centrale monitoring en storingsmelding.
- Luchtstroombalans: de installateur beoordeelt of de drukverhoudingen in het kanaalnet geschikt zijn voor de toevoeging van nieuwe units.
- Scope-afbakening: wij verzorgen de levering en inbedrijfstelling van de PCM-units; de koppeling met het bestaande systeem ligt bij de installateur en adviseur.
In situaties waar het bestaande koelsysteem verouderd is of onvoldoende capaciteit heeft voor specifieke zones, kan PCM-zonekoeling die zones volledig overnemen terwijl het bestaande systeem de overige ruimte blijft bedienen.
Welke financiële voordelen gelden voor PCM-koeling per zone?
Voor PCM-koeling per zone gelden dezelfde fiscale en financiële voordelen als voor een volledige PCM-installatie. De technologie is erkend door de Nederlandse overheid als energiebesparende maatregel, waardoor u mogelijk in aanmerking komt voor de Energie-investeringsaftrek (EIA). Dit fiscale voordeel verlaagt de netto-investering en verkort de terugverdientijd aanzienlijk.
Daarnaast levert zonekoeling een directe besparing op het energieverbruik op. Doordat u uitsluitend koelt waar en wanneer het nodig is, verbruikt het systeem aanzienlijk minder elektriciteit dan een centrale koelinstallatie die de gehele ruimte op temperatuur houdt. De PCM-panelen hebben een technische levensduur van minimaal 40 jaar en het systeem is nagenoeg onderhoudsvrij, wat de totale eigendomskosten over de levensduur sterk drukt.
Hoe Duraflow helpt met de koeling van grote ruimtes
Wij bij Duraflow ontwerpen en leveren PCM Power Units die volledig zijn afgestemd op de specifieke koelbehoefte per zone in uw ruimte. Of het nu gaat om een enkele serverruimte of een grootschalige datacenteromgeving met meerdere zones, wij denken mee over de optimale configuratie. Wat u van ons kunt verwachten:
- Een op maat berekend aantal units op basis van de warmtebelasting en luchtcapaciteit per zone
- Modulaire units van 3 kW en 6 kW, schaalbaar tot honderden kilowatts voor grotere toepassingen
- Directe aansluitmogelijkheid op UPS-systemen voor ononderbroken koeling
- Koppeling via Modbus op uw gebouwbeheersysteem voor centrale monitoring
- Begeleiding bij de EIA-aanvraag voor fiscaal voordeel op uw investering
- Een systeem zonder compressoren of koudemiddelen, met een onderhoudsinterval van minimaal 50.000 vollast draaiuren
Wilt u weten hoeveel PCM Power Units er nodig zijn voor uw specifieke situatie? Neem contact met ons op en wij brengen samen de koelbehoefte per zone in kaart.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het installeren van PCM-zonekoeling in een bestaande technische ruimte?
De installatietijd hangt af van de omvang van het project en het aantal zones, maar een standaard PCM Power Unit is doorgaans binnen één dag operationeel. Omdat het systeem geen compressoren, koudemiddelen of complexe leidingwerk vereist, is de ingreep minimaal en kan de ruimte snel weer volledig in gebruik worden genomen. Bij grotere configuraties met meerdere zones en een koppeling op het gebouwbeheersysteem plant de installateur de werkzaamheden gefaseerd, zodat de bedrijfscontinuïteit gewaarborgd blijft.
Wat gebeurt er met de koeling in een zone als de PCM-panelen volledig verzadigd zijn?
Als de PCM-panelen hun maximale thermische capaciteit hebben bereikt, geeft het systeem een signaal af zodat u tijdig kunt ingrijpen. In de praktijk is dit scenario bij een correct gedimensioneerde installatie uiterst zeldzaam, omdat de panelen continu thermische energie opnemen en afgeven op basis van de actuele warmtebelasting. Door de juiste redundantie in te bouwen — bijvoorbeeld via een master-slavekoppeling — neemt een naburige unit automatisch een deel van de koellast over, zodat de temperatuur in de zone stabiel blijft.
Kan PCM-zonekoeling ook worden toegepast in ruimtes zonder vals plafond of verhoogde vloer?
Ja, PCM Power Units zijn ook inzetbaar in ruimtes zonder vals plafond of verhoogde vloer. De units worden direct in de ruimte geplaatst en verspreiden gekoelde lucht via interne ventilatoren, zonder afhankelijk te zijn van een kanaalnet in een vloer- of plafondconstructie. De installateur beoordeelt wel de optimale opstelling en luchtstroomrichting per zone, zodat de koellucht de warmtebronnen effectief bereikt en warme en koude luchtstromen niet met elkaar mengen.
Welke onderhoudswerkzaamheden zijn periodiek nodig aan een PCM-systeem voor zonekoeling?
PCM-systemen zijn nagenoeg onderhoudsvrij doordat er geen compressoren, koudemiddelen of bewegende onderdelen onder hoge druk aanwezig zijn. Het enige periodieke onderhoud betreft de reiniging of vervanging van luchtfilters en een visuele inspectie van de ventilatoren, conform het onderhoudsinterval van minimaal 50.000 vollast draaiuren. Dit vertaalt zich in aanzienlijk lagere onderhoudskosten en minder ongeplande stilstand ten opzichte van traditionele koelinstallaties.
Hoe monitort u de prestaties van meerdere PCM-zones vanuit één centraal punt?
Via de ingebouwde Modbus-interface kunnen alle PCM Power Units worden aangesloten op uw bestaande gebouwbeheersysteem (BMS), waarmee u temperatuur, luchtvochtigheid en eventuele storingen per zone realtime inziet vanuit één centraal dashboard. Dit maakt het mogelijk om snel te reageren op afwijkingen in een specifieke zone zonder fysiek aanwezig te hoeven zijn in de ruimte. Bij grotere installaties met meerdere zones is centrale monitoring niet alleen een comfort, maar een essentieel onderdeel van een betrouwbare beheersstrategie.
Is PCM-zonekoeling ook geschikt voor tijdelijke of mobiele toepassingen, zoals een tijdelijke serveropstelling?
Ja, de modulaire en compacte opzet van PCM Power Units maakt ze ook geschikt voor tijdelijke of semi-permanente toepassingen, zoals een tijdelijke IT-opstelling tijdens een verhuizing of renovatie. De units vereisen geen vaste installatie van koelleidingen of koudemiddelen, waardoor ze relatief eenvoudig kunnen worden verplaatst of hergebruikt in een andere ruimte. Neem bij tijdelijke toepassingen wel contact op met een adviseur om de juiste dimensionering en plaatsing te bepalen, zodat de koeling ook in de tijdelijke situatie volledig betrouwbaar is.
Wat zijn de meest voorkomende fouten bij het dimensioneren van PCM-zonekoeling, en hoe voorkomt u die?
De meest voorkomende fout is het onderschatten van de warmtebelasting per zone, bijvoorbeeld doordat toekomstige uitbreiding van apparatuur niet wordt meegenomen in de berekening. Een tweede veelgemaakte fout is het negeren van de luchtstroomrichting, waardoor warme en koude lucht zich mengen en de koelefficiëntie daalt. U voorkomt dit door bij de dimensionering niet alleen het huidige opgestelde vermogen te gebruiken, maar ook rekening te houden met een groeiscenario van minimaal drie tot vijf jaar, en door de luchttechnische lay-out vooraf te laten beoordelen door een gespecialiseerd adviseur.
