Vrijstaande PCM-koeleenheid in serverruimte met loshangende stroomkabels op de vloer en verlichte serverracks op de achtergrond.

Wat zijn de voordelen van minder afhankelijkheid van het elektriciteitsnet?

Debbie Meijer ·

Bedrijven die verantwoordelijk zijn voor technische ruimtes zoals serverruimtes, UPS-ruimtes of MCC-ruimtes weten het maar al te goed: het elektriciteitsnet is niet altijd zo betrouwbaar als je zou willen. Netcongestie, stijgende energietarieven en toenemende druk op de elektrotechnische infrastructuur maken het steeds relevanter om kritisch te kijken naar hoe afhankelijk jouw organisatie eigenlijk is van het net. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de voordelen van minder netafhankelijkheid, en hoe slimme koeloplossingen daarin een concrete rol kunnen spelen.

Wat betekent minder afhankelijkheid van het elektriciteitsnet?

Minder afhankelijkheid van het elektriciteitsnet betekent dat een gebouw, ruimte of installatie minder elektrisch vermogen nodig heeft van het openbare net om te functioneren. Dit bereik je door systemen te gebruiken die efficiënter omgaan met energie, thermische opslag benutten of werken met een lager aansluitvermogen, zonder dat dit ten koste gaat van de prestaties.

Het gaat hierbij niet per se om volledig off-grid gaan. In de praktijk draait het om het verlagen van de piekbelasting op het net en het verminderen van het totale energieverbruik. Voor technische ruimtes is dit bijzonder relevant, omdat koeling doorgaans een van de grootste energieverbruikers is binnen een gebouw. Door het koelsysteem minder energie te laten verbruiken, verlaag je direct de druk op de elektrische infrastructuur, zowel intern als extern.

Waarom is netafhankelijkheid een probleem voor technische ruimtes?

Netafhankelijkheid is een probleem voor technische ruimtes omdat storingen op het elektriciteitsnet direct leiden tot uitval van kritieke systemen. Serverruimtes, SER-ruimtes en MCC-ruimtes vereisen continue koeling. Zodra de stroomtoevoer wegvalt, stijgt de temperatuur razendsnel, met het risico op hardware-uitval, dataverlies of productieonderbreking als gevolg.

Daarnaast speelt netcongestie een steeds grotere rol. In veel regio’s is de capaciteit van het elektriciteitsnet beperkt, waardoor uitbreiding van het aansluitvermogen lang op zich laat wachten of zelfs niet mogelijk is. Wie een traditioneel koelsysteem gebruikt dat continu een compressor laat draaien, heeft een relatief hoog aansluitvermogen nodig. Dat maakt verdere uitbreiding van de installatie moeilijker en kostbaarder.

Tot slot zijn er operationele risico’s. Systemen die volledig afhankelijk zijn van het net bieden geen buffer bij stroompieken of -dalingen. Dat verhoogt de kwetsbaarheid van de gehele technische infrastructuur.

Welke voordelen levert minder netafhankelijkheid op voor bedrijven?

Minder netafhankelijkheid levert bedrijven concrete voordelen op het gebied van bedrijfscontinuïteit, energiekosten en flexibiliteit in de infrastructuur. Organisaties die minder vermogen van het net afnemen, zijn minder kwetsbaar voor netproblemen, betalen minder voor hun energieverbruik en hebben meer ruimte op hun elektrotechnische infrastructuur voor andere toepassingen.

De voordelen zijn concreet samen te vatten:

  • Hogere bedrijfscontinuïteit: Systemen met een laag aansluitvermogen kunnen eenvoudiger worden aangesloten op een UPS-systeem, waardoor koeling ook bij stroomuitval gegarandeerd blijft.
  • Lagere energiekosten: Minder verbruik betekent een lagere energierekening, maand na maand. Over een periode van meerdere jaren loopt dit op tot aanzienlijke besparingen.
  • Meer ruimte op de elektrische infrastructuur: Een lager aansluitvermogen voor koeling creëert capaciteit voor andere systemen of toekomstige uitbreidingen, zonder dat de hoofdaansluiting verzwaard hoeft te worden.
  • Bijdrage aan duurzaamheidsdoelen: Minder stroomverbruik betekent een lagere CO2-voetafdruk, wat bijdraagt aan ESG-doelen en milieucertificeringen.
  • Toekomstbestendigheid: Organisaties die nu investeren in energiezuinige systemen, zijn beter voorbereid op toekomstige netbeperkingen en stijgende energieprijzen.

Voor facility managers en technisch directeuren die verantwoordelijk zijn voor maatschappelijk verantwoord ondernemen, biedt minder netafhankelijkheid dus zowel financiële als strategische voordelen.

Hoe werkt PCM-koeling als energieonafhankelijke oplossing?

PCM-koeling werkt als energieonafhankelijke oplossing door thermische energie op te slaan in Phase Change Materials, zodat het systeem gedurende het grootste deel van de dag nauwelijks elektriciteit nodig heeft. In plaats van continu een compressor te laten draaien, benut het systeem koude buitenlucht en de warmteopslagcapaciteit van PCM-panelen om ruimtes op temperatuur te houden.

Concreet werkt het als volgt: ’s nachts, wanneer de buitentemperatuur laag is, stollen de PCM-panelen en slaan ze thermische energie op. Overdag wordt die opgeslagen koude geleidelijk afgegeven aan de ruimte. Het systeem maakt voor circa 92% van de tijd gebruik van directe vrije buitenluchtkoeling. Slechts een kleine ventilator zorgt voor de luchtcirculatie, waardoor het opgenomen elektrisch vermogen extreem laag blijft.

Een PCM Power Unit van 3 kW verbruikt bijvoorbeeld slechts 110 watt aan elektriciteit. Dat is vergelijkbaar met twee gewone gloeilampen. Dankzij dit lage vermogen is directe aansluiting op een UPS-systeem eenvoudig realiseerbaar, wat de netafhankelijkheid verder verlaagt en de bedrijfscontinuïteit vergroot.

Wat is het verschil tussen PCM-koeling en traditionele airconditioning?

Het kernverschil tussen PCM-koeling en traditionele koelinstallaties is het werkingsprincipe: traditionele systemen gebruiken een compressor en synthetische koudemiddelen die continu elektrisch aangedreven moeten worden, terwijl PCM-koeling werkt op basis van thermische opslag en vrije buitenluchtkoeling, zonder compressor en zonder synthetische koudemiddelen.

Dit verschil in werkingsprincipe heeft verstrekkende gevolgen voor het energieverbruik. Waar een traditionele koelinstallatie voor een vergelijkbare koelcapaciteit aanzienlijk meer stroom verbruikt, bespaart PCM-koeling gemiddeld circa 90% op zowel energieverbruik als energiekosten. Dat maakt het verschil niet alleen merkbaar op de energierekening, maar ook in de CO2-voetafdruk van de organisatie.

Andere belangrijke verschillen:

  • Storingsgevoeligheid: Een traditioneel DX-systeem vereist dat minimaal vijf componenten gelijktijdig functioneren, waaronder compressor, binnenventilator, buitenventilator, leidingwerk en regeling. PCM-koeling heeft in de kern slechts twee componenten nodig: een distributieventilator en de regeling.
  • Onderhoud: Omdat er naast de ventilator geen bewegende delen zijn, is PCM-koeling nagenoeg onderhoudsvrij. Traditionele systemen vereisen regelmatige controles en onderhoud aan compressoren en koudemiddelcircuits.
  • Levensduur: De PCM-panelen hebben een technische levensduur van minimaal 40 jaar. Conventionele componenten gaan doorgaans 25 tot 30 jaar mee.
  • Milieu-impact: PCM-koeling maakt geen gebruik van synthetische koudemiddelen die schadelijk zijn voor het milieu, wat aansluit bij duurzame energie-ambities en maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Wanneer is overstappen op PCM-koeling de juiste keuze?

Overstappen op PCM-koeling is de juiste keuze wanneer een organisatie een technische ruimte heeft met een structurele koelbehoefte, het huidige koelsysteem energieverslindend of onderhoudsgevoelig is, en er een duidelijke ambitie bestaat om energiekosten te verlagen en de betrouwbaarheid van de installatie te vergroten.

Specifiek is de overstap het meest logisch in de volgende situaties:

  • De huidige koelinstallatie nadert het einde van haar levensduur en vervanging staat op de planning.
  • De organisatie kampt met netcongestie of wil het aansluitvermogen niet verder uitbreiden.
  • Er is behoefte aan koeling die ook bij stroomuitval blijft functioneren, via aansluiting op een UPS.
  • De organisatie wil gebruikmaken van fiscale voordelen zoals de EIA-regeling (Energie-investeringsaftrek), waarmee de terugverdientijd aanzienlijk wordt verkort.
  • Er zijn duurzaamheidsdoelen of ESG-rapportageverplichtingen waarbij energiebesparing en CO2-reductie een rol spelen.

PCM-koeling is bij uitstek geschikt voor serverruimtes, SER-, UPS-, HVK- en MCC-ruimtes binnen middelgrote en grote organisaties. Het systeem is modulair, waardoor het zowel voor kleinere als grotere ruimtes op maat kan worden samengesteld.

Hoe Duraflow helpt bij minder afhankelijkheid van het elektriciteitsnet

Duraflow ontwikkelt en levert PCM Power Units die specifiek zijn ontworpen voor technische ruimtes met een structurele koelbehoefte. Onze oplossingen zijn erop gericht het energieverbruik drastisch te verlagen, de betrouwbaarheid te verhogen en de afhankelijkheid van het elektriciteitsnet te minimaliseren. Dit is wat wij concreet bieden:

  • Gemiddeld 90% energie- en kostenbesparing ten opzichte van traditionele koelinstallaties, wat direct bijdraagt aan een lagere energierekening, een kleinere CO2-voetafdruk en minder belasting van het net.
  • Extreem laag aansluitvermogen dankzij het ontbreken van een compressor, waardoor directe aansluiting op een UPS mogelijk is en koeling gegarandeerd blijft bij stroomuitval.
  • Modulaire opzet met standaard units van 3 kW en 6 kW, combineerbaar voor grotere koelcapaciteit, en volledig maatwerk voor grootschalige toepassingen.
  • Minimaal onderhoud en een levensduur van minimaal 25 jaar, met PCM-panelen die technisch gezien nog veel langer meegaan.
  • Mogelijk recht op EIA-regeling, waarmee de investering fiscaal aantrekkelijk wordt en de terugverdientijd verkort.

Wil je weten of PCM-koeling past bij jouw situatie? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek, of ontdek meer over onze PCM Power Units en wat ze voor jouw technische ruimte kunnen betekenen.

Gerelateerde artikelen