PCM-koeleenheid met kristallijn zouthydraat achter bevroren paneel, condensdruppels op geborsteld stalen oppervlak in serverruimte.

Wat is de beste manier om energie te besparen?

Debbie Meijer ·

Energiebesparing staat in 2026 hoog op de agenda van vrijwel elke organisatie. Niet alleen omdat het goed is voor het milieu, maar vooral omdat slimme keuzes op het gebied van energieverbruik direct merkbaar zijn in de bedrijfskosten en de betrouwbaarheid van kritieke installaties. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over energiebesparing voor bedrijven, van de basis tot concrete technische oplossingen.

Wat is energiebesparing en waarom is het belangrijk?

Energiebesparing is het verminderen van het energieverbruik zonder in te leveren op prestaties of comfort. Voor bedrijven betekent dit: hetzelfde resultaat behalen met minder kilowattuur. Het belang zit in de directe relatie tussen energieverbruik en bedrijfskosten, maar ook in de betrouwbaarheid en toekomstbestendigheid van technische installaties.

Voor organisaties met kritieke technische ruimtes, zoals serverruimtes of industriële besturingsruimtes, is energiebesparing geen abstracte doelstelling. Het gaat om concrete keuzes: welke systemen draaien continu, welke kunnen slimmer worden aangestuurd, en waar zitten de grootste verliezen? Een goed begrip van energiebesparing begint bij het in kaart brengen van de grootste verbruikers binnen de eigen organisatie.

Bovendien speelt energiebesparing een rol in bredere bedrijfsdoelstellingen. Organisaties die werken aan ESG-doelen of milieucertificeringen, zien energieverbruik als een meetbare indicator van duurzame bedrijfsvoering. Minder verbruik betekent lagere emissies en een sterker profiel richting klanten, aandeelhouders en toezichthouders.

Welke systemen verbruiken het meeste energie in een bedrijf?

In de meeste bedrijfsgebouwen zijn koeling, verlichting en productie-installaties de grootste energieverbruikers. Specifiek voor organisaties met serverruimtes, datacenters of industriële besturingsruimtes is koeling veruit de dominante post. Traditionele koelinstallaties draaien continu en verbruiken daardoor jaarlijks tienduizenden kilowatturen.

Ter vergelijking: een traditionele koelinstallatie voor een technische ruimte verbruikt al snel 42.200 kWh per jaar. Dat is een aanzienlijke kostenpost die vaak onder de radar blijft, omdat het systeem simpelweg altijd aan staat en zelden kritisch wordt bekeken.

Andere grote verbruikers in een zakelijke omgeving zijn:

  • Verlichting, vooral in grote productie- of opslagruimtes met verouderde armaturen
  • Compressoren en pompen in industriële processen
  • UPS-systemen en noodstroomvoorzieningen die continu in stand-by staan
  • Klimaatbeheersing in kantoorruimtes en technische ruimtes

Het identificeren van de grootste verbruikers is de eerste stap naar effectieve energiebesparing. Voor veel organisaties blijkt koeling daarin de meest impactvolle categorie, zeker als het gaat om ruimtes die 24 uur per dag, 365 dagen per jaar gekoeld moeten worden.

Hoe werkt PCM-koeling als energiebesparende oplossing?

PCM-koeling werkt op basis van Phase Change Materials: stoffen die grote hoeveelheden thermische energie kunnen opslaan en vrijgeven tijdens hun faseovergang van vast naar vloeibaar en omgekeerd. Het systeem slaat ’s nachts koude op via vrije buitenlucht en geeft die koude overdag af aan de ruimte, zonder gebruik te maken van compressoren.

Het principe is elegant in zijn eenvoud. Wanneer de buitentemperatuur ’s nachts daalt, stroomt koude buitenlucht langs de PCM-panelen. Het materiaal stolt en slaat de koude op. Overdag, wanneer de warmteproductie in de ruimte toeneemt, smelt het PCM en absorbeert het de warmte. De ruimtetemperatuur blijft stabiel, zonder dat er een compressor aan te pas komt.

Concreet betekent dit dat een PCM-installatie zo’n 92% van het jaar draait op directe vrije buitenluchtkoeling. Alleen tijdens de warmste zomerweken, gemiddeld 25 tot 35 dagen per jaar, wordt teruggevallen op de koude die in de PCM-panelen is opgeslagen. Het resultaat is een jaarlijks elektriciteitsverbruik dat een fractie is van wat traditionele koelsystemen nodig hebben.

Naast temperatuurregeling stabiliseert het systeem ook de relatieve luchtvochtigheid in de ruimte, wat belangrijk is voor de bescherming van gevoelige elektronica.

Wat is het verschil tussen PCM-koeling en traditionele airconditioning?

Het kernverschil is de manier waarop koude wordt geproduceerd. Traditionele koelinstallaties gebruiken compressoren, synthetische koudemiddelen en warmtewisselaars die het hele jaar door draaien. PCM-koeling gebruikt geen compressoren en geen synthetische koudemiddelen. Alleen ventilatoren zorgen voor luchtcirculatie, aangevuld met thermische opslag in PCM-panelen.

Dit verschil heeft verstrekkende gevolgen voor het energieverbruik en de onderhoudskosten:

  • Energieverbruik: Traditionele koeling verbruikt gemiddeld 42.200 kWh per jaar. PCM-koeling verbruikt gemiddeld 2.365 kWh per jaar. Dat is een besparing van circa 90%.
  • Onderhoud: Zonder compressoren of bewegende onderdelen (op een ventilator na) is het systeem nagenoeg onderhoudsvrij.
  • Levensduur: PCM-panelen zijn getest op 10.000 cycli. De technische levensduur van de panelen is daarmee theoretisch meer dan 200 jaar. Conventionele onderdelen in het systeem gaan minimaal 25 tot 30 jaar mee.
  • Milieu-impact: Geen synthetische koudemiddelen betekent geen risico op lekkage van schadelijke stoffen.
  • Vermogensopname: PCM-koeling vraagt aanzienlijk minder elektrisch aansluitvermogen, wat ruimte creëert op de elektrotechnische infrastructuur.

Voor organisaties die kritieke ruimtes beheren, is de betrouwbaarheid een extra onderscheidend punt. PCM Power Units zijn intrinsiek redundant uitgevoerd: zowel in luchtdistributie als in koudeproductie zijn er aanzienlijk minder storingsgevoelige onderdelen dan bij traditionele koelinstallaties.

Wanneer is PCM-koeling de beste keuze voor jouw organisatie?

PCM-koeling is de beste keuze wanneer een organisatie een ruimte heeft die continu gekoeld moet worden, waar betrouwbaarheid essentieel is en waar de huidige koelinstallatie een significante energiepost vormt. Denk aan serverruimtes, MER-ruimtes, SER-ruimtes, UPS-ruimtes, HVK-ruimtes en MCC-ruimtes.

De technologie is specifiek ontwikkeld voor professionele omgevingen waar warmte een structureel en doorlopend probleem is. Een kantoorruimte die alleen op warme zomerdagen gekoeld hoeft te worden, is een ander vraagstuk. Maar een serverruimte die 24 uur per dag warmte produceert en gekoeld moet worden, is precies de toepassing waarvoor PCM-koeling is ontworpen.

PCM-koeling past goed bij organisaties die:

  • Op zoek zijn naar een betrouwbaar alternatief voor een verouderde of storingsgevoelige koelinstallatie
  • De energiekosten van hun technische ruimtes structureel willen verlagen
  • Werken aan duurzaamheidsdoelstellingen en ESG-rapportages
  • Willen profiteren van fiscale voordelen op energiebesparende investeringen
  • Waarde hechten aan een onderhoudsarme oplossing met een lange levensduur

Ook voor organisaties die te maken hebben met netcongestie biedt PCM-koeling een voordeel: door het lage elektrische aansluitvermogen wordt de bestaande elektrotechnische infrastructuur minder belast.

Hoe maak je gebruik van de EIA-regeling voor energiebesparende investeringen?

De EIA-regeling, voluit Energie-investeringsaftrek, is een Nederlandse fiscale regeling waarmee bedrijven een deel van de investering in erkende energiebesparende technieken kunnen aftrekken van de fiscale winst. Dit verlaagt de belastinggrondslag en verkort daarmee de terugverdientijd van de investering.

Om gebruik te maken van de EIA-regeling gelden een aantal voorwaarden:

  1. De investering moet zijn opgenomen op de Energielijst van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Alleen erkende energiebesparende maatregelen komen in aanmerking.
  2. De aanmelding moet tijdig plaatsvinden, doorgaans binnen drie maanden na het aangaan van de investeringsverplichting.
  3. De investering moet zakelijk zijn: particulieren komen niet in aanmerking, alleen ondernemers die belasting betalen in Nederland.
  4. Er geldt een minimuminvesteringsbedrag per aanmelding en per jaar.

Het is verstandig om bij een geplande investering in een energiebesparend koelsysteem vooraf te verifiëren of de specifieke technologie op de actuele Energielijst staat. Een erkende installateur of fiscaal adviseur kan hierbij helpen.

Hoe Duraflow helpt met energiebesparing in technische ruimtes

Wij bij Duraflow hebben een koeloplossing ontwikkeld die specifiek is gericht op de uitdagingen van serverruimtes, MCC-ruimtes en vergelijkbare kritieke omgevingen. Onze PCM Power Units combineren betrouwbaarheid, lage energiekosten en een lange levensduur in één compact systeem.

Wat onze oplossing concreet biedt:

  • Gemiddeld 90% energiebesparing ten opzichte van traditionele koelinstallaties
  • Geen compressoren, geen synthetische koudemiddelen, geen storingsgevoelige onderdelen
  • Erkend door de Nederlandse overheid als energiebesparende maatregel, waardoor de EIA-regeling van toepassing kan zijn
  • Modulaire opbouw: beschikbaar in 3 kW en 6 kW units, combineerbaar voor grotere toepassingen
  • Levensduur van minimaal 25 jaar met nagenoeg geen onderhoud
  • Voldoet aan Europese Verordening 2019/424 voor duurzame dataopslag

Wil je weten of PCM-koeling de juiste keuze is voor jouw situatie? Neem contact met ons op en we bekijken samen wat de beste aanpak is voor jouw ruimte en organisatie.

Gerelateerde artikelen